Dış gebelik yumurtanın döllendikten sonra rahim içinde değil farklı bir bölgede tutunmasıdır. Bu gebelik anne adayı için önemli riskler oluşturan bir durumdur. Bundan dolayı da erken teşhis ve tedavisi önemlidir. Dış gebelik belirtileri ortaya çıktığı takdirde vakit kaybı yaşanmadan jinekoloji hekimi ile görüşülmesi gerekir. Kadın hastalıkları ve doğum uzmanı Op. Doktor Çağlar Yazıcıoğlu dış gebelik teşhis ve tedavisini başarı ile gerçekleştirmektedir.
Gebeliğin oluşması yumurta ve spermin döllenmesi ile mümkün olur. Sağlıklı ve doğal rutininde ilerleyen gebelikte döllenen yumurta rahim içinde tutunur. Dış gebelikte ise döllenen yumurta rahim duvarına tutunmaz. Genellikle yumurtalıkların rahime bağlandığı fallop tüplerine tutunur. Oluşan bu tutunma ile birlikte tüpler zarar görmeye ve kadının sağlığı riskli olmaya başlar. Dış gebelik tanısı koyulması ile birlikte tedavinin hızla ve dikkatle gerçekleştirilmesi gerekir. Hekim dış gebelik tedavisinde uzmanlığı ile hastalarının kısa sürede sağlığına kavuşmasını sağlamaktadır.
Dış Gebelik Nedir?
Ektopik gebelik yani dış gebelik, gebeliğin doğal rutininde ilerlemesini önleyen bir rahatsızlıktır. Dış gebelik uzmanı Op. Dr. Çağlar Yazıcıoğlu tarafından tedavi edilmesi gereken bir rahatsızlıktır. Döllenmiş yumurtanın rahim duvarı yerine tüplere tutunması ile oluşur. Oluşan bu durum ile gebelik sağlıklı ilerlemez. Aynı zamanda hastanın sağlığına da zarar verir. Yumurtanın tüplere tutunması ile birlikte tüpler zarar görmeye başlar. İç kanama oluşur ve tüplerin zarar görmesi halinde kadının üreme sağlığı da zarar görebilir. Tüplerin zarar görmemesi ve hastanın hayati risk ile karşılaşmaması adına gebelik ihtimali olan kadınların hekim kontrolünde olması gerekir.
Adet gecikmesi halinde gebelik ihtimali ortaya çıkar. Adet gecikmesi olması halinde sadece gebelik testi yapılması yeterli olmaz. Eczanelerde satışı yapılan testlerin kesin sonuç vermediği durumlar olabiliyor. Gebelik konusunda kesin emin olmak için uzman hekimin kontrol etmesi ve ultrasonla görüntüleme yapması gerekir. Uzman hekim yapacağı testler ve kontroller ile gebelik varlığını ortaya koyar. Bunun yanında yapılan kontroller sırasında gebeliğin oluşmuş ama sorunlu olması halinde tanı koyulabilir. Dış gebelik tanısı koyulması halinde zaman kaybetmeden tedavisi gerçekleştirilir.
Dış Gebelik Neden Olur?
Dış gebelik neden olur bu durum ile karşılaşmış kadınların merak ettiği konular arasında yer alır. Ayrıca bebek sahibi olmak isteyen kadınlar da dış gebelik konusunda bilgi sahibi olmalıdır. Bu şekilde dış gebelik belirtilerini fark ederek uzman hekime başvurabilirler. Dış gebeliğin oluşmasına neden olan çeşitli etkenler bulunur. Dış gebeliğin oluşmasına neden olan etkenler arasında şunlar yer alır:
- Fallop tüplerinde iltihap oluşması ile tüplerin zarar görmüş olması
- Endometriozis halk dilindeki adıyla çikolata kisti
- Dış gebeliğin daha önce de yaşanmış olması
- Sigara gibi tütün ürünleri kullanımı
- Kısırlık tanısı ya da yumurta rezervi azlığı gibi nedenlerle tüp bebek tedavisi görmüş olmak
- Doğum kontrolü amacıyla spiral kullanımı sırasında gebeliğin oluşmuş olması
- Cinsel yolla bulaşan hastalıkların yaşanması nedeniyle tüplerde oluşan hasarlar
- Hastanın hormonal dengesizliklerinin olması
- Tüp bebek tedavisi sırasında anormal yumurta transferinin yapılmış olması
Yukarıda saydığımız nedenlerden kaynaklı olarak dış gebelik yaşanması ihtimali bulunuyor. Tüp bebek tedavisi gören kadınlar, endometriozis hastaları, tüplerinde hasar bulunan kadınlar adet gecikmesi halinde dış gebelik ihtimali karşısında kontrol altında olmalıdır. Cinsel yolla bulaşan hastalık geçiren kadınlar gebelik düşündükleri takdirde mutlaka uzman hekim kontrolünde olmayı ihmal etmemelidir. Dış gebelik teşhisinde geç kalınması hastanın hayati tehlike yaşamasına neden olacaktır.
Dış Gebelik Belirtileri
Dış gebelik belirtileri doğal gebelik belirtileri ile benzerlik gösterir. Bundan dolayı hasta tarafından erkenden fark edilmesi mümkün değildir. Dış gebelik tanı ve tedavisinin hızla yapılabilmesi amacıyla hekim kontrolünde olmak gerekiyor. Gebelik ihtimali olduğu adet geciktiği takdirde zaman kaybetmeden hekim kontrolüne gidilmesi gerekiyor. Dış gebelik belirtileri arasında şunlar yer alıyor:
- Adet gecikmesi ve gebelik ihtimalinin olması
- Karnın alt kısmında şiddetli ağrıların olması
- Belde şiddetli ağrılar
- Vajinal kanama ya da koyu renkte lekelenmelerin olması ve buna eşlik eden sancıların olması
- İdrarı yaparken ve dışkılama sırasında ağrı hissedilmesi
- İshal ve kusma olması, bu şikayetlerin geçmemesi
- Omzun kol ile birleştiği noktada ağrı hissi
- Baş dönmesi ve bayılma kanamaya eşlik ederek ortaya çıkar
- Rektal basınç oluşması ve bağırsaklarda ağrı
- İştah kaybı olmamasına rağmen kilo kaybının yaşanması
Dış Gebelik Türleri
Dış gebelikte erken teşhis kadar türünün de bilinmesi önemlidir. Bu şekilde tedavi daha hızlı ve başarılı olarak gerçekleştirilebilir. Kadın hastalıkları ve doğum uzmanı olan hekim her hastasını dikkatle muayene eder. Dış gebelik varlığı halinde türünü de tespit eder. Tedaviyi buna uygun olarak planlar ve dikkatle uygular. Böylelikle tedaviyi başarıyla gerçekleştirerek hastanın sağlığını riske eden durumun ortadan kalkmasını sağlar. Dış gebelik türleri arasında şunlar yer alır:
- Tubal gebelik: En sık görülen dış gebelik türüdür. Döllenmiş yumurta fallop tüplerine yerleşir. Hasarlı ve yeterince esnek olmayan tüplere yumurta tutunur. Erken teşhisi ve tedavisi önemlidir, aksi takdirde hasta için hayati risk oluşturur.
- Servikal gebelik: Dış gebelik türlerinden en fazla risk oluşturan türler arasında servikal gebelik bulunur. Bu türde yumurta rahim içinde bulunan rahim duvarına değil rahim ağzına tutunur. Servikal bölgeye tutunan yumurta hasta için büyük risk oluşturur. Yoğun damarların olduğu bu bölgeye yumurta tutunduğu takdirde yoğun ve şiddetli kanamalar oluşur. Tedavisi kısa sürede gerçekleştirilmediği takdirde hastanın hayati riski ortaya çıkar.
- Ovaryan gebelik: Ovaryan gebelikte döllenen yumurta rahime inmez ve yumurtalıklarda kalmaya devam eder. Endometriozis hastalarında ve tüp bebek tedavisi gören kadınlarda daha sık görülen dış gebelik türü olarak dikkatleri çeker. Erken teşhis ve tedavi edilmediği takdirde yumurtalıklar zarar görebilir. Ayrıca hasta için iç kanama riski de bulunur.
- Abdominal gebelik: Dış gebeliğin en nadir görülen türleri arasında yer alır. Döllenen yumurta rahime değil hastanın karın boşluğuna yerleşir. Karın boşluğunda yumurta gelişmeye devam eder. Erken dönemde fark edilmesi mümkün olmayabilir. Uzman hekim tarafından gebeliğin takip ediliyor olması erken teşhis için önemlidir. Aksi takdirde bu tür dış gebelikte hastanın karın boşluğunda bulunan iç organları zarar görebilir.
- Cornual gebelik: Teşhisi zor olan dış gebelik türü olarak dikkatleri çeker. Döllenmiş yumurta fallop tüplerinin rahim ile birleştiği noktaya tutunur. Cornual gebelikte yumurtanın gelişimi için daha fazla alan bulunduğundan belirtiler daha geç ortaya çıkar. Bundan kaynaklı teşhisi daha geç olur. Gebelik ilerledikçe iç kanama ve doku yırtılması gibi durumlar ortaya çıkar.
Dış Gebelik Teşhisi
Dış gebelik teşhisi için dikkatli muayene ve çeşitli testlerin yapılması gerekir. Bu gebelik yüksek riskler içerdiğinden teşhisin kesin olması açısından uzman hekim titiz bir çalışma yapar. Hastanın şikayetleri dinlenir ardından ultrason ile gebelik kesesi görüntülenmeye çalışılır. Daha sonra ise kesin teşhis için testler yapılır. İstanbul dış gebelik teşhis ve tedavisi amacıyla uzman hekim tarafından şu işlemler yapılır:
- Kan testi: Kanda Beta- HCG değerlerinin kontrolünün yapılması. Normal gebelikte kandaki beta- hcg değeri her gün katlanarak artar. Dış gebelik olduğu takdirde bu hormonun düzeyi artmaz ya da çok yavaş şekilde artar. Beta-hcg değerlerinin artışı ya yavaş artması dış gebelik tanısının koyulmasında önemli veriler elde edilmesini sağlar.
- Jinekolojik muayene: Hastanın vajinal kanaması, lekelenmesi, şiddetli sancılarının olması halinde jinekolojik muayene yapılır. Bu belirtilerin varlığı ve şiddeti fiziksel muayene ile kontrol edilir.
- Pelvik ultrason muayenesi: Pelvik ultrason yumurtanın tüplere tutunup tutunmadığının kontrolü için kesin veriler elde edilmesini sağlar. Bu muayene ile dış gebelik teşhisinin koyulması mümkün olur.
- Progesteron seviyesinin ölçülmesi: Progesteron hormonu seviyesinin ölçümü gebeliğin sağlıklı ilerleyip ilerlemediğinin ortaya koyulmasını sağlar. Hormon seviyesinin yüksek olması hamileliğin normal olduğunu ortaya koyar. Düşük seviyeler ise düşük ihtimalini ve dış gebelik varlığını işaret eder.
- Laparoskopi: Yapılan testler ve kontroller ile kesin teşhis mümkün olmadığı zamanlarda laparoskopi yapılır. Minimal bir cerrahi işlem olan laparoskopi ile fallop tüpleri, rahim içi ve yumurta net bir şekilde görüntülenir.
Dış Gebelik Tedavisi
İstanbul dış gebelik hekimi Op. Dr. Çağlar Yazıcıoğlu tarafından rahatsızlığın tedavisi her hastaya özel olarak planlanarak uygulanır. Dış gebelik ciddi bir sağlık sorunudur. Bundan kaynaklı olarak tedavinin ihmal edilmemesi ve hızla gerçekleştirilmesi gerekir. Dış gebeliğin durumuna bağlı olarak tedavisi farklı şekilde planlanarak gerçekleştirilir.
Erken teşhis edilen dış gebelikte ilaç tedavisi uygulanır. Enjeksiyon yöntemi ile hastaya ilaç verilir. Verilen ilaç ile hastanın vücudu gebelik dokusunu emer. Bu şekilde dış gebeliğin hastaya zarar vermesinin önüne geçilir. Hastaya ilaç verilir ve gebelik dokusu büyümez aksine vücut tarafından emilir. İlaç tedavisi sırasında hasta kontrol altında tutulur ve beta-hcg seviyesi kontrol edilir. Erken teşhis edilemeyen dış gebeliklerde ilaç tedavisi başarılı değildir.
Dış gebeliğin ilerlemiş olduğu durumlarda cerrahi yöntem tedavide öne çıkar. Laparoskopi ile karın bölgesine küçük bir kesi açılır. Açılan kesiden dış gebelik sonlandırılır. Dış gebeliğin tüplere zarar vermesi ve iç kanama olması durumunda ise açık ameliyat yapılması gerekir. Bu şekilde tüpler onarılarak iç kanama durdurulabilir. Dış gebeliğin çok ilerlemiş ve tüplerin iyileşemeyecek şekilde zarar gördüğü durumda tüplerin de cerrahi yöntemle alınması gerekir. Cerrahi yöntem tercih edildiğinde hastanın iyileşme süreci hekim tarafından dikkatle takip edilir.
Çok ender olarak uygulanan tedavi olarak bekleme ve gözlemleme bulunur. Hastanın vücudu doğal olarak dış gebeliğin son bulmasını sağlar. Hastada dış gebeliğin belirtilerinin şiddetli olmadığı durumlarda bu yöntem hekim tarafından tercih edilebilir. Bu durumda da hasta, hekim tarafından gözlemlenmeye devam edilir.
Dış Gebelik Tedavisi Sonrası Yapılması Gerekenler
Dış gebelik erken teşhis edilmesi gereken, yüksek risk içeren bir durumdur. Adeti geciken ve gebe kalma ihtimali olan kadınlar uzman hekim tarafından kontrol edilmelidir. Dış gebelik tedavisi İstanbul kentinde uzman hekim Op. Dr. Çağlar Yazıcıoğlu tarafından dikkatle gerçekleştirilir. Hekim hastalarının tedavi sonrasında iyileşme süreçlerini hızlı ve rahat geçirmeleri için neler yapmaları gerektiği konusunda da bilgi verir.
Hekim tedavi sonrasında hastanın beta-hcg seviyelerini sıfırlanana kadar takip eder. Hastanın tekrar gebe kalmayı düşünmesi halinde gerekli kontrolleri yapar. Hastanın en uygun zamanda gebe kalması için planlama yapar. Dış gebelik nedeniyle tüpleri zarar gören ya da tüplerinden biri alınan kadınların doğal yollarla tekrar gebe kalması mümkün olmayabilir. Bu takdirde hastanın gebe kalmak için tüp bebek yönteminden yararlanması gerekir. Dış gebelik belirtileri varsa kesinlikle ihmal etmemeli ve uzman hekim ile görüşmelisiniz. Böylelikle erken teşhis ve tedavi imkanından yararlanabilirsiniz.